Tháng 11 đến, nghĩa trang thắp sáng ánh nến. Người tín hữu lặng lẽ dâng lời kinh cho ông bà, cha mẹ và những người thân đã ra đi. Đây là tháng Giáo hội dành riêng để cầu nguyện cho các linh hồn nơi luyện ngục. Vì sao Ơn toàn xá được xem là món quà quý nhất ta có thể dâng cho người đã khuất, và cần làm gì để lãnh ơn này cho đúng? Bài viết của tuongconggiao.com.vn sẽ giải thích dễ hiểu ơn toàn xá là gì, các điều kiện cần có và từng bước xin ơn toàn xá cho các linh hồn trong tháng 11.
Ơn toàn xá là gì
1. Ơn toàn xá là gì theo Giáo lý Công giáo?
1.1. Định nghĩa ơn xá trong Giáo hội Công giáo
Theo Sách Giáo lý Hội thánh Công giáo, ơn xá là sự tha thứ trước mặt Thiên Chúa các hình phạt tạm do những tội đã được tha phần lỗi. Người tín hữu có lòng đạo đức và hội đủ những điều kiện nhất định thì nhận được ơn này nhờ tác động của Giáo hội.
Để hiểu rõ, cần phân biệt “phần lỗi” và “hình phạt tạm”. Mỗi tội lỗi có hai hậu quả. Hậu quả thứ nhất là làm đổ vỡ tương quan với Thiên Chúa, gọi là phần lỗi, và được tha khi ta thành tâm sám hối, lãnh bí tích Hòa giải. Hậu quả thứ hai là sự lệch lạc, vết thương mà tội để lại trong tâm hồn, gọi là hình phạt tạm, cần được thanh luyện ở đời này hoặc đời sau. Có thể hình dung thế này: một đứa trẻ đá bóng làm vỡ kính nhà hàng xóm. Khi em thành thật xin lỗi, người hàng xóm tha thứ ngay, nhưng tấm kính vỡ vẫn cần được thay. Ơn xá giống như tình thương bù đắp giúp phần thiệt hại ấy.
1.2. Ơn toàn xá khác ơn tiểu xá như thế nào?
Ơn toàn xá tha toàn bộ hình phạt tạm, còn ơn tiểu xá (ơn tiểu xá là gì vẫn là câu hỏi nhiều người thắc mắc) chỉ tha một phần hình phạt tạm.
| Tiêu chí | Ơn toàn xá | Ơn tiểu xá |
|---|---|---|
| Mức độ tha | Toàn bộ hình phạt tạm | Một phần hình phạt tạm |
| Số lần lãnh trong ngày | Một lần (trừ giờ lâm tử) | Nhiều lần |
| Điều kiện kèm theo | Ba điều kiện thông thường và từ bỏ mọi quyến luyến tội | Lòng thống hối và thực hiện việc đạo đức được ấn định |
1.3. Nền tảng thần học của ơn toàn xá
Ơn xá dựa trên kho tàng công phúc vô tận của Chúa Giêsu Kitô, cùng với lời cầu nguyện và việc lành của Đức Trinh Nữ Maria và các thánh. Chúa Giêsu đã trao cho Giáo hội quyền tháo gỡ: “Dưới đất anh em tháo gỡ điều gì, trên trời cũng tháo gỡ như vậy”. Nhờ quyền ấy, Giáo hội ban phát cho con cái mình những ơn lành từ kho tàng này.
Nền tảng thứ ba là mầu nhiệm các thánh thông công. Giáo hội lữ hành trên trần gian, Giáo hội thanh luyện nơi luyện ngục và Giáo hội vinh hiển trên thiên đàng là một thân thể duy nhất. Nhờ vậy, việc lành của người này có thể mang lại ích lợi cho người khác.
1.4. Hiểu đúng để tránh lầm lẫn về ơn toàn xá
Ơn xá không phải là chuyện “mua bán” ân sủng, cũng không phải một nghi thức làm cho xong. Không có lòng sám hối thật, mọi việc làm bên ngoài đều trống rỗng. Ơn xá cũng không thay thế được bí tích Hòa giải, vì nó chỉ tha hình phạt tạm của những tội đã được tha. Ngoài ra, ơn toàn xá chỉ áp dụng cho bản thân hoặc cho các linh hồn đã qua đời, không áp dụng cho người khác còn đang sống.
2. Vì sao nên xin ơn toàn xá cho các linh hồn trong tháng 11?
2.1. Tháng 11, tháng cầu cho các linh hồn
Lễ Các Thánh ngày 1/11 được Đức Giáo hoàng Grêgôriô III và Grêgôriô IV phổ biến từ thế kỷ VIII–IX. Năm 998, thánh Odilô, viện phụ Cluny, thiết lập ngày cầu cho các tín hữu đã qua đời vào 2/11, và sau đó việc này lan rộng khắp Giáo hội. Hai ngày lễ đi liền nhau nói lên niềm hy vọng: sau khi chiêm ngắm các thánh trên trời, ta nhớ đến những người anh chị em đang trên đường về với Chúa. Giáo hội dành trọn tháng 11 để tưởng nhớ người đã khuất, nhắc ta rằng sự chết không cắt đứt tình yêu.
2.2. Luyện ngục và tình trạng các linh hồn đang được thanh luyện
Giáo lý dạy rằng những ai chết trong ân sủng nhưng chưa được thanh luyện hoàn toàn sẽ trải qua một sự thanh tẩy để đạt sự thánh thiện cần thiết trước khi vào hưởng nhan Thánh Chúa. Các linh hồn không còn tự lập công được nữa, nên họ trông cậy vào lời cầu nguyện, Thánh lễ và ơn xá của người còn sống.
2.3. Ơn toàn xá, món quà tình thương dành cho người đã khuất
Xin ơn toàn xá cho ông bà, cha mẹ là cách sống đạo hiếu, đạo “uống nước nhớ nguồn” theo tinh thần Kitô giáo. Người cầu nguyện cũng được lợi ích thiêng liêng: lòng biết ơn lớn lên, ý thức về sự sống đời đời sâu sắc hơn và lòng ham muốn hoán cải mạnh mẽ hơn.
3. Điều kiện để lãnh ơn toàn xá
3.1. Điều kiện về chủ thể lãnh ơn
Người lãnh ơn phải đã được rửa tội và không bị vạ tuyệt thông. Họ phải ở trong tình trạng ân sủng, ít là khi hoàn tất việc làm được ấn định. Họ cũng cần có ý định lãnh ơn xá, và ý định chung đã có từ trước cũng đủ.
3.2. Ba điều kiện thông thường
- Xưng tội: lãnh bí tích Hòa giải, có thể trong khoảng vài ngày trước hoặc sau việc đạo đức. Thường hiểu là khoảng 20 ngày.
- Rước lễ: rước Mình Thánh Chúa, tốt nhất là ngay trong ngày lãnh ơn.
- Cầu nguyện theo ý Đức Giáo hoàng: thường đọc 1 Kinh Lạy Cha và 1 Kinh Kính Mừng, hoặc kinh nguyện khác tùy lòng sốt sắng.
3.3. Từ bỏ mọi quyến luyến tội lỗi, kể cả tội nhẹ
Đây là điều kiện nội tâm quan trọng nhất và cũng khó nhất. Không cần phải hoàn toàn không phạm tội, nhưng lòng ta phải thật sự không còn muốn bám víu vào bất cứ tội nào. Nếu thiếu điều kiện này, ơn toàn xá chỉ còn là ơn tiểu xá.
3.4. Thực hiện việc làm được Giáo hội ấn định
Mỗi ơn toàn xá gắn với một việc đạo đức cụ thể như viếng nhà thờ, viếng nghĩa trang, đọc kinh hay chầu Thánh Thể. Phải làm đúng việc ấy thì mới lãnh được ơn.
4. Cách xin ơn toàn xá cho các linh hồn trong tháng 11
4.1. Ơn toàn xá ngày 2/11: Viếng nhà thờ hoặc nhà nguyện
Vào ngày 2/11, tín hữu viếng nhà thờ hoặc nhà nguyện công cộng, đọc 1 Kinh Lạy Cha và 1 Kinh Tin Kính, đồng thời chu toàn ba điều kiện thông thường. Ơn này chỉ được nhường cho các linh hồn. Những năm gần đây, Tòa Ân giải Tối cao có lúc cho phép dời việc viếng nhà thờ sang một ngày khác trong tháng 11. Vì vậy, nên theo dõi thông báo của giáo phận và giáo xứ mỗi năm.
4.2. Ơn toàn xá viếng nghĩa trang từ ngày 1 đến ngày 8/11
Ai sốt sắng viếng nghĩa trang và cầu nguyện cho người đã qua đời, dù chỉ cầu nguyện thầm, thì mỗi ngày từ 1 đến 8/11 được lãnh một ơn toàn xá, chỉ dành cho các linh hồn. Vào các ngày khác trong năm, việc viếng nghĩa trang được hưởng ơn tiểu xá. Có những năm Giáo hội nới rộng thời gian này ra cả tháng 11, tùy theo quy định từng năm.
4.3. Các bước thực hành cụ thể
- Xét mình và xưng tội: nhìn lại đời sống, thành tâm sám hối và lãnh bí tích Hòa giải.
- Tham dự Thánh lễ và rước lễ: kết hợp hy lễ của Chúa Kitô với lời cầu cho người đã khuất.
- Viếng nhà thờ hoặc nghĩa trang: đọc kinh theo quy định.
- Cầu nguyện theo ý Đức Giáo hoàng: đọc 1 Kinh Lạy Cha và 1 Kinh Kính Mừng.
- Dâng ý chỉ: nhường ơn toàn xá cho một linh hồn cụ thể hoặc cho các linh hồn nói chung.
4.4. Những kinh nguyện nên đọc khi xin ơn toàn xá
Ngoài Kinh Lạy Cha, Kinh Kính Mừng và Kinh Tin Kính, nên đọc Kinh Vực Sâu và lời nguyện quen thuộc: “Lạy Chúa, xin cho các linh hồn được nghỉ yên muôn đời, và cho ánh sáng ngàn thu chiếu soi trên các linh hồn ấy”. Có thể dâng thêm lời nguyện ngắn: “Lạy Cha nhân từ, con xin dâng ơn toàn xá hôm nay cho linh hồn ông bà, cha mẹ con. Xin Cha thương thanh tẩy và đón nhận các ngài vào hưởng nhan Thánh Cha. Amen.”
5. Những việc đạo đức khác giúp lãnh ơn toàn xá quanh năm
5.1. Chầu thánh thể ít là 30 phút
Thờ lạy Thánh Thể ít là nửa giờ, trước Nhà Tạm hoặc khi Mình Thánh được đặt chầu.
5.2. Đọc hoặc nghe lời Chúa ít là 30 phút với lòng tôn kính
Đọc Kinh Thánh như đọc Lời Chúa, với lòng tôn kính, trong ít là nửa giờ.
5.3. Đi đàng Thánh Giá
Thực hiện trước các chặng Thánh Giá đã được thiết lập, vừa di chuyển qua các chặng vừa suy niệm cuộc khổ nạn của Chúa.
5.4. Lần hạt mân côi tại nhà thờ, trong gia đình hoặc cộng đoàn
Đọc liền năm chục kinh, kèm suy niệm các mầu nhiệm. Ơn của tất cả các việc trên đều có thể nhường cho các linh hồn.
5.5. Ơn toàn xá trong giờ lâm tử
Giáo hội ban ơn toàn xá cho tín hữu lúc sắp qua đời, nếu lúc sinh thời họ có thói quen đọc kinh, kể cả khi không có linh mục bên cạnh. Trong trường hợp này, Giáo hội bù cho ba điều kiện thông thường.
6. Giải đáp thắc mắc thường gặp về ơn toàn xá
6.1. Một ngày được lãnh ơn toàn xá mấy lần?
Mỗi ngày chỉ được lãnh một ơn toàn xá, trừ trường hợp lâm tử. Ơn tiểu xá thì có thể lãnh nhiều lần.
6.2. Xưng tội một lần có lãnh được nhiều ơn toàn xá không?
Được. Một lần xưng tội có thể đủ cho nhiều ơn toàn xá, nhưng mỗi lần lãnh vẫn phải rước lễ và cầu nguyện theo ý Đức Giáo hoàng.
6.3. Có thể xin ơn toàn xá cho người còn sống không?
Không. Ơn toàn xá chỉ dành cho bản thân hoặc cho các linh hồn đã qua đời. Với người còn sống, ta giúp họ bằng lời cầu nguyện.
6.4. Người già yếu, bệnh tật không thể đến nhà thờ thì làm thế nào?
Người đau yếu có thể cầu nguyện tại nhà, dâng đau khổ của mình kết hợp với Chúa Kitô và quyết tâm chu toàn các điều kiện ngay khi có thể. Cha giải tội cũng có thể châm chước việc làm hoặc điều kiện cho họ, vì vậy nên hỏi ý kiến cha xứ.
6.5. Làm sao biết linh hồn đã được ơn toàn xá hay chưa?
Ta không thể biết chắc. Việc áp dụng ơn xá cho linh hồn tùy thuộc lòng thương xót của Thiên Chúa. Người tín hữu cứ phó thác và kiên trì cầu nguyện, vì không lời cầu nào bị uổng phí.
Ơn toàn xá là món quà thiêng liêng quý giá. Chu toàn đủ các điều kiện trong tháng 11 là cách thiết thực nhất để bày tỏ tình yêu với các linh hồn. Hãy cùng tuongconggiao.com.vn sống trọn tháng các linh hồn bằng lời cầu nguyện và lòng hoán cải chân thành.
